Treurdier

Een vrijdagavond, op weg naar de Night of the Problems. Een voorstelling van Circus Treurdier. De groep is bekend van de serie van Treurteevee. Met daarin rollen voor het onvolprezen Koenijn, de kettingrokende Jolanda, de oversekste Uusbief en schmierende kwismaster Frederik Kaak. Die in de Gehaktstraat naar de snackbar gaat.

Al grappenmakend op de fiets naar de locatie van de voorstelling. Die is buiten de Amsterdamse ring A10. Dat is voor het theaterbezoekgroepje een groot avontuur. Dat de mentale afstand mijlenver groter is dan de fysieke, merk ik als ik een van de vrienden moet afremmen om nog verder dan station Lelylaan te fietsen. “Ik dacht dat het veel verder weg was!”. Maar dat is het niet. In de aula van Broedplaats Lely voert Circus Treurdier de Night of the Problems uit. Die aula is slechts iets meer dan een kilometer meter verwijderd van de uitgang Amstelveenseweg van het Amsterdamse Vondelpark. Dat zelf hemelsbreed bijna twee kilometer lang is.

Christelijke scholengemeenschap Pascal. Foto: Beeldbank Amsterdam / Arsath Ro´is 1971

Christelijke scholengemeenschap Pascal. Foto: Beeldbank Amsterdam / Arsath Ro´is 1971

Broedplaats Lely zit (tijdelijk) in een prachtige oude school van architect Ingwersen; de voormalige Pascal-school uit 1964. Wie hip wil eten, uitgaan of naar theater ontkomt er in Amsterdam bijna niet aan in een Ingwersen terecht te komen. Dat klinkt als een bedreiging, maar is het niet. Deze architect heeft, vooral in de jaren vijftig-zestig, Amsterdam verrijkt met een aantal zeer mooie schoolgebouwen. Duidelijk geïnspireerd op de architecturaal van le Corbusier gebruikt hij veel bruut beton en glas. Dat maakt deze panden zeer licht. Ingwersen was productief; hij bouwde zestien scholen voor Amsterdam.

Nu veel van deze oude schoolgebouwen niet meer als school gebruikt worden zijn ze geschikt voor andere functies. Het meest bekende Ingwersengebouw is nog steeds school:  Het Schip uit 1956, nu het Cygnus Gymnasium aan de Wibautstraat. Prachtig gerenoveerd. Bekend is ook Autopon aan de Overtoom. Geen school maar kantoor. Waar nu sportclub David Lloyd is te vinden. Beide binnen zijn oeuvre overduidelijk op le Corbusier geïnspireerd. Iets minder bekend, maar veel bezocht is ook De School in de Jan Evertsenstraat, de opvolger van Club Trouw. Hier huisvest het voormalig schoolgebouw de grote 2e Christelijke LTS nu een club, restaurant, café, sportclub en kantoorruimte. Ook hier een helder en licht gebouw, dat het optimisme van de jaren zestig uitstraalt. Ook bijna zestig jaar later.

Broedplaats Lely aula schrootjesVincent Kompier

De aula van Broedplaats Lely was nu plek voor de Night of the Problems. Een prachtige ruimte, met golvend dak. We zaten op plastic hartmanstoelen, gegroepeerd rondom een koelbox, waar je je als theaterbezoeker zelf je drankje uit kon serveren. Dat alles onder een prachtig schrootjesplafond. (let op: ik voorspel de terugkeer van het schrootje). Voor aanvang voorstelling starend naar het plafond deed het me denken aan een bericht in Het Parool waar een koper van een grachtenpand op de vingers was getikt omdat zij het monumentale plafond tegen de regels in er uit aan het slopen was. Grachtenpanden worden altijd geroemd omdat ze zo flexibel zijn, en zo goed met hun tijd meegaan. Als je zoiets leest betwijfel je dat. Zijn oude scholen, zoals deze van Ingwersen, niet veel flexibeler? Ze hebben een ruime maat, je zit er niet, zoals overal in de Amsterdamse binnenstad, op elkaar lip als je binnen bent. En ze programmeren mer dan alleen wonen in een buurt. Zo neemt de Appel Arts Center ook zijn intrek in Broedplaats Lely.

Naast Broedplaats Lely is de woontoren Little Manhattan in aanbouw, pal naast station Lelylaan. 869 woningen in één gebouw. Los van de vraag of je een woontoren in Amsterdam Little Manhattan moet noemen –Manhattan is geen wolkenkrabber, maar een eiland. Alsof je in New York een woontoren bouwt en ‘m dan Groot Marken noemt. Maar misschien riep High Amsterdam als naam voor de woontoren verkeerde associaties op- geeft zo’n oude school identiteit in een buurt in tijden van snelle veranderingen.

little manhattan Vincent Kompier

Amsterdam groeit als kool, overal wordt gebouwd. Dan zijn dergelijke oude schoolpanden (al dan niet tijdelijk) houvast in een snel veranderende omgeving. Nu Amsterdam sterk inzet op woningbouw middels Koers 2025 zou je willen dat de niet-woonfuncties in bijzondere architectuur worden uitgevoerd. Dat wonen komt er wel.  Dat niet-wonen, zoals scholen, zijn de krenten in de woonpap. Daar is de gemeente inmiddels ook achter; zie: herziening.

Broedplaats Lely. Foto: https://www.broedplaatslely.nl/

Broedplaats Lely. Foto: https://www.broedplaatslely.nl/

En de voorstelling zelf? Daar verklap ik niet veel over. Dat laat ik aan de recensent over, die achter me zat. Behalve dat Abdul achttien wordt, op reis gaat, veel tegen komt: van een alcoholische indianenstam met uitsterven bedreigd tot aan onheilsprofete Cassandra (“Ik heb twee namen; mijn vader heet Cas en mijn moeder Sandra”) die een pittige monoloog houdt over de klimaatverandering en het effect op de toestand in het westen. Er viel een lamp om. Een bezoeker zakte door zijn Hartmanstoel. We aten insecten in de pauzes. Waar in het begin door het aulagevoel de voorstelling schooltoneel leek te worden bleef dat gelukkig achterwege. Zo te zien waren er geen mensen gekomen die daadwerkelijk een circus hadden verwacht.

Na afloop fietsten we terug. Dwars tegen de noordoostenwind in, die Amsterdam een verfrissende landgeur bracht. Weer door het Vondelpark, waar het rond half twaalf ’s avonds drukker met fietsers was dan rond achten. Allemaal Amsterdammers. Op zoek naar bier, vertier en plezier. Desnoods voor één nacht.

Problemen? Die komen vast later in de nacht nog wel. Nu was hij nog jong.

Night of the Problems is nog tm 1 april in Amsterdam te zien. Daarna tournee.